ارز دیجیتال ترون چیست؟ معرفی ارز TRX

ترون یکی از محبوب‌ترین شبکه‌های انتقال پول دیجیتال است که یک رمز ارز به همین نام نیز دارد. جاستین سان، خالق ترون در ابتدا قصد داشت یک سیستم اشتراک محتوای آزاد و بدون سانسور ایجاد کند. این سیستم یک واحد پول درونی داشت به نام ترون که انتقال آن بسیار آسان، ارزان و سریع بود و کاربران متوجه پتانسیل آن برای بازار کریپتو شدند و مسیر پروژه ترون تغییر کرد. اکنون ارز دیجیتال ترون محبوبیت زیادی دارد و آینده روشنی برای آن پیش‌بینی می‌شود. الگوریتم اجماع، اساس کار این شبکه بوده و فرایند استخراج ترون نیز رواج زیادی دارد.

توسعه دهندگان ترون

جاستین سان در سال 2017 در چین وایت پیپر ترون را منتشر و کمی بعد بنیاد آن را تاسیس کرد. او زاده چین و شخصیتی جنجالی در دنیای کریپتو است. اما بنیاد ترون را در کشور سنگاپور تاسیس و از آن زمان ترون پیشرفت قابل توجهی داشته است.

هدف از خلق ترون

جاستین سان شبکه ترون را با هدف ایجاد یک اینترنت آزاد، غیرمتمرکز و بدون واسطه طراحی کرد. او می‌خواست دنیای اینترنت، غیرمتمرکز، آزاد و بدون سانسور باشد. هدف او نقض وابستگی به پلتفرم‌هایی مثل یوتیوب و اینستاگرام بود که درآمد کامل محتوا را به تولید‌کننده پرداخت نمی‌کنند. ترون برنامه‌ریزی شده بود که یک اقتصاد محتوایی آزاد باشد؛ جایی که افراد بتوانند بدون نیاز به اینستاگرام و یوتیوب تولید محتوا انجام دهند، مالکیت کامل آن را داشته باشند و تمام درآمد کسب شده را دریافت کنند. سان در وایت پیپر ترون عنوان کرده که همچنین به دنبال مشکل مقیاس‌پذیری و کارمزد بالای شبکه‌ها است. اهداف این پروژه به شرح زیر است:

• مالکیت واقعی محتوا و داده برای کاربران
• حذف واسطه‌های متمرکز فناوری
• کاهش کارمزد و افزایش سرعت تراکنش‌ها
• آزادی اقتصادی برای تولید کنندگان محتوا
• پشتیبانی از اقتصاد دیجیتال غیرمتمرکز

پرداخت‌ها در شبکه ترون با رمز ارزی به نام ترون انجام می‌شود. بعد از مدتی کاربران متوجه سرعت، امنیت و کارمزد بسیار پایین تراکنش‌ها در این شبکه شدند. استفاده از ترون برای انتقال پول افزایش پیدا کرد و تبدیل به محبوب‌ترین شبکه برای مبادلات ارز دیجیتال شد. 

مزایای ترون

از دلایلی که باعث شده ترون به جای یک پلتفرم فعال در حوزه رسانه تبدیل به یک شبکه محبوب مبادلات مالی شود، این موارد است:

• کارمزد بسیار پایین در تراکنش‌ها (تقریباً صفر)
• سرعت بسیار بالا در پردازش و تأیید تراکنش‌ها
• استفاده از الگوریتم DPoS (مقیاس‌پذیری و توان عملیاتی بالا)
• بهترین شبکه برای انتقال تتر
• تمرکز بر اقتصاد محتوا و مالکیت داده کاربران
• جامعه فعال و اکوسیستم رو به رشد
• کاربرپسند بودن و تجربه خوب برای استفاده‌های روزمره
• مناسب برای پرداخت‌ها و انتقال‌های بین‌المللی
• پشتیبانی توسعه‌دهندگان و صرافی‌های بزرگ

کاربرد ترون

1. مبادلات مالی

در حال حاضر بزرگ‌ترین استفاده‌ای که از ترون می‌شود، انتقال تتر و تبادلات مالی گسترده است. ترون با کارمزد بسیار پایین، سرعت بسیار بالای انتقال و امنیت جایگزینی محبوب برای شبکه اتریوم (ERC20) است.

2. دیفای (DeFi)

دیفای در لغت به معنی سیستم مالی غیرمتمرکز است و پلتفرم‌های مختلفی این امکان را فراهم می‌کنند. شبکه ترون نیز به دلیل کارمزد بسیار پایین، بستر بسیار مناسبی برای پروژه‌های دیفای است. به مجموع موارد زیر که در بلاک‌چین انجام می‌شود سیستم مالی دیفای می‌گویند:

• وام‌دهی و قرض گرفتن مثل JustLend
• صرافی غیرمتمرکز مثل SunSwap
• استخرهای نقدینگی و سرمایه‌گذاری

3. وب 3 و سرگرمی

وب 3 نسل جدید اینترنت است که بر پایه بلاک‌چین بنا شده است. در این بستر شما می‌توانید موارد زیر را انجام دهید:

• با کیف پول (مثلاً TronLink یا MetaMask) وارد سایت شوید، نه با ایمیل و رمز
• دارایی دیجیتال (مثل توکن یا NFT) داشته باشید
• روی پروژه‌ها و بازی‌ها سرمایه‌گذاری و درآمد کسب کنید
• بدون بانک، پرداخت بین‌المللی انجام دهید

ترون نیز به دلیل ویژگی‌های منحصر به فرد خود شبکه مناسبی برای تبدیل شدن به بستر وب 3 است.

تاریخچه ترون

وایت پیپر ترون در سال 2017 منتشر شد، کمی بعد جاستین سان بنیاد ترون را راه‌ندازی و 70 میلیون دلار سرمایه جذب کرد. در آن زمان ارز ترون روی شبکه اتریوم منتشر شد زیرا راهی ساده و سریع برای عرضه این ارز بود تا جذب سرمایه کافی و توسعه شبکه اصلی انجام شود.

انتقال ترون در شبکه (ERC20) کند و گران بود تا اینکه در اواسط سال 2018 شبکه اصلی ترون راه‌اندازی شد. تمامی ترون‌ها به شبکه اصلی منتقل شدند و دیگر خبری از کارمزدهای بالا و انتظار برای انتقال نبود. 

در همان سال سرویس BitTorrent توسط بنیاد ترون خریداری شد و نشان داد که جاستین سان برای ورود به حوزه اشتراک‌گذاری محتوا، ذخیره‌سازی غیر متمرکز و Web3 جدی است.

*بیت تورنت یک سرویس اشتراک و انتقال محتوا به صورت غیر متمرکز است.

در سال‌های بعد ترون به رشد و توسعه ادامه داد و اولین صرافی غیر متمرکز (SunSwap) خود را تاسیس کرد. اکوسیستم همچنان به رشد خود ادامه داد و دو پروتکل مالی JustLend و JustStable را معرفی کرد. 

رشد و پختگی

از سال 2019 تا سال 2021 دوره رشد انفجاری ترون بود، پروژه دیفای (Just) خود را معرفی کرد و دو توکن برای این پروژه عرضه کرد به نام‌های:

• JST (توکن حاکمیت)
• USDJ (استیبل‌کوین)

این اتفاق باعث شد که شبکه ترون رشد چشمگیری در سیستم دیفای داشته باشد و به مهم‌ترین بستر آن تبدیل شود. 

در سال 2022 ترون از یک ارز تقریبا متمرکز (تحت نظارت خالق آن جاستین سان) تبدیل به یک ارز و شبکه غیر متمرکز شد و اداره آن به هولدرها و جامعه ترون منتقل شد. یکی از مهم‌ترین اتفاق‌هایی که می‌توانست برای شبکه ترون بیفتد در همین سال افتاد. کشور دومینیکا این شبکه را به عنوان زیرساخت مالی اعلام کرده و می‌خواهد از آن برای تبادلات مالی رسمی استفاده کند. 

همچنین با همکاری این کشور و شبکه ترون توکنی با نام دومینیکا عرضه شد. این اولین همکاری رسمی یک کشور با یک شبکه بلاک‌چین بود.

ترون چگونه کار می‌کند؟ (معماری شبکه)

شبکه ترون از سه لایه کارکردی تشکیل شده است که هر کدام بخشی از کار را انجام می‌دهند و همین مورد باعث می‌شود تا بار داده در شبکه کمتر شده و سرعت انتقال افزایش پیدا کند. همچنین برخلاف استخراج بیت کوین هیچ‌گونه رقابتی در استخراج ترون وجود نداشته و همین مورد باعث سرعت بیشتر در فرایند ماینینگ شده و هر سه ثانیه یک بلاک به شبکه اضافه می‌شود. در ادامه هر سه لایه شبکه ترون را با جزئیات به همراه یک مثال کاربردی توضیح خواهیم داد.

1. لایه ذخیره‌سازی

این لایه با پروتکل‌های مختلفی مثل درخت مرکل و LevelDB، تمامی اطلاعات داخل شبکه رو ذخیره کرده و امن نگه می‌دارد. ذخیره‌سازی دیتای بلاک‌ها و تراکنش‌ها، وضعیت حساب‌ها، داده قراردادهای هوشمند و نتایج قراردادها در یک لایه جداگانه، باعث سرعت بالای این شبکه می‌شود. این لایه دقیقا مثل یک دفترخانه هوشمند و پیشرفته عمل می‌کند که جست‌وجوی داده‌ها در آن آسان و سریع است. 

2. لایه هسته

لایه هسته لایه اصلی شبکه است و قوانین، کدها و قراردادهای هوشمند در آن اجرا و تراکنش‌ها تایید می‌شوند. اگر لایه ذخیره‌سازی را دفترخانه بدانیم، این لایه را می‌توانیم قلب اجرایی و اتاق فرمان بدانیم. 3 مفهوم اصلی در این لایه وجود دارد:

3. ماشین مجازی ترون (TVM): 

ماشین مجازی ترون در واقع مغز پردازشگر و مجری اصلی این اتاق فرمان است. این سیستم یک نرم‌افزار مخصوص در بستر شبکه ترون است که همه اتفاقات را کنترل کرده و کدها را اجرا می‌کند. دقیقا مثل یک CPU در یک کامپیوتر که برنامه‌ها را اجرا می‌کند. تراکنش‌ها با نظارت آن انجام و اجرای اپلیکیشن‌های مالی و دیفای به عهده این ماشین است. همچنین ماشین مجازی با استفاده از کدها و قوانین خود شبکه را کنترل کرده و امن نگه می‌دارد.

4. مکانیزم اجماع (DPoS)

برخلاف استخراج بیت کوین که از طریق مکانیزم اثبات کار واقعی انجام می‌شود؛ ترون اصلا استخراج ندارد. فقط به صورت تدریجی عرضه می‌شود. از همان ابتدا گفته شده که تنها 100 میلیارد توکن ترون در بازار کریپتو وجود خواهد داشت که به صورت تدریجی و از طریق مکانیزم اجماع وارد شبکه خواهد شد. نحوه عملکرد این سیستم به شکل رای‌گیری است؛ هر شش ساعت یک بار، اعضای شبکه و کاربران به تعداد محدودی از توسعه‌دهندگان و نودهای برتر رای می‌دهند تا کار تایید و ثبت تراکنش‌ها توسط آن‌ها انجام شود. کاربران برای رای دادن باید مقداری ترون در شبکه استیک کنند تا هزینه این کار تامین شود. بعد از کشف بلاک و دریافت ترون، پاداش میان همه تقسیم می‌شود. 

در این روش هیچ رقابتی میان نودها وجود ندارد و بلاک‌ها به راحتی کشف می‌شوند. سرعت مکانیزم اجماع به حدی بالاست که هر سه ثانیه یک بلاک تایید شده و هزینه بسیار کمتری نیز دارد. به این شکل نیازی به برق فراوان نبوده و جنبه‌های آسیب محیط‌زیستی نیز وجود ندارد.

در مکانیزم اثبات کار (استخراج بیت کوین) سختی شبکه و یک شرط ریاضی وجود دارد که آن را دشوار و طولانی می‌کند. اما در مکانیزم اجماع هیچ شرط ریاضی و سختی شبکه‌ای وجود نداشته که آن را آسان و سریع می‌کند. 

مکانیزم اجماع چگونه کار می‌کند؟

نماینده منتخب تراکنش مورد نظر را انتخاب کرده و سریعا یک بلاک تولید می‌کند. برای این کار یک هدربلاک می‌سازد و به سرعت یک هش‌بلاک با استفاده از الگوریتم رمزنگاری SHA-256 و Keccak-256 ،SHA-3 به‌صورت ترکیبی از آن استخراج می‌کند. برای مطالعه بیشتر درباره این فرایند می‌توانید به مقاله استخراج ترون مراجعه بفرمایید. 

سپس تراکنش را در بلاک قرار داده و امضا می‌کند. این امضا دیجیتالی است و باعث شفافیت و امنیت بیشتر زنجیره می‌شود. به این صورت بلاک به زنجیره اضافه شده و تراکنش به بلاک بعدی منتقل می‌شود. در این فرایند مقداری ترون به عنوان پاداش از ترون‌های قابل عرضه به او تعلق می‌گیرد. 

مزایای مکانیزم اجماع

• سرعت بسیار بالا هر سه ثانیه یک بلاک
• هزینه تراکنش تقریباً صفر
• مقیاس‌پذیری بالا
• مصرف انرژی کم (برخلاف بیت‌کوین)

5. لایه کاربردی

لایه	وظیفه ساده	مثال برای تو
ذخیره‌سازی	نگهداری داده‌ها	تاریخچه تراکنش، وضعیت حساب
هسته	اجرای قوانین و قراردادها	SRها، DPoS، TVM، Bandwidth/Energy
اپلیکیشن	محل تعامل کاربر	کیف‌پول، JustSwap، بازی‌ها، NFT مارکت

لایه کاربردی همان نقطه مواجهه شبکه با کاربران است؛ در واقع همان قسمتی از ترون که کاربران مشاهده می‌کنند. این لایه شامل اپلیکیشن‌ها، کیف‌پول‌ها و صرافی‌ها است.

استانداردهای شبکه ترون

شبکه ترون برای ساخت و انتقال ارزها از سه استاندارد مختلف استفاده می‌کند. این استانداردها قالب‌های فنی با کدنویسی‌های متفاوت هستند که ویژگی‌های مختلفی نیز دارند. 

• TRC-10

TRC-10 اولین و ساده‌ترین استاندارد این شبکه است که تنها قابلیت ساخت توکن‌های ابتدایی و انتقال را دارد. نیازی به قرارداد هوشمند در آن نیست و از سال 2021 استفاده‌ای از آن نشده است.

• TRC-20

نسل بعدی استانداردها در شبکه ترون TRC-20 است و برای ساخت توکن با آن نیاز به قرارداد هوشمند و دانش برنامه‌نویسی بالا دارد. برای پروژه‌های دیفای از این استاندارد استفاده می‌شود.

• TRC-721

این استاندارد برای ساخت NFTها استفاده می‌شود. مالکیت هر توکن در TRC-721 متعلق به یک شخص است. از قرارداد هوشمند در آن استفاده می‌شود و پلتفرم‌های ان اف تی، GameFi و کلکسیونی از این استاندارد استفاده می‌کنند.

توکنومیک و عرضه ترون

«توکنومیک» ترکیب دو کلمه Token(توکن) + Economics(اقتصاد) است و به معنی اقتصاد توکنی است. توکنومیک بخش مهمی از وایت پیپر ترون است و موارد زیر را تعیین می‌کند:

• تعداد عرضه کل توکن
• نحوه توزیع توکن
• کاربرد توکن
• نحوه آزادسازی
• سیاست ضد تورمی

عرضه کل و نحوه توزیع

طبق توکنومیک ترون، تنها 100 میلیارد ترون در بازار عرضه خواهد شد. برخلاف بیت کوین که کوین‌های جدید به مرور تولید می‌شوند، تمامی ترون‌ها از ابتدا وجود داشتند و تنها به صورت آهسته به بازار عرضه می‌شوند. 

نحوه عرضه آن‌ها نیز به صورت مکانیزم اجماع است.

سیاست ضد تورمی ترون

نه‌تنها عرضه ترون محدود و ثابت است بلکه با توکن سوزی تدریجی از تعداد آن‌ها کاسته می‌شود. طبق پروتکل شبکه ترون، با هر تراکنش مقداری ارز ترون سوزانده می‌شود. سوزاندن به این صورت است که مقدار ترون مورد نظر به یک آدرس منتقل می‌شود که هیچ شخصی به آن دسترسی ندارد و به این ترتیب از چرخه حذف می‌شوند. این آدرس به عنوان سیاه‌چاله شناخته می‌شود. 

آموزش خرید ترون

راحت‌ترین روش خرید ترون با تومان، خرید از یک صرافی معتبر ایرانی است. شما می‌توانید به آسانی در ایکس پی ترون خریداری بفرمایید. در ابتدا نیاز است ثبت‎نام و احراز هویت خود را تکمیل و پس از شارژ کردن حساب کاربری، مقدار ترون مورد نظر را خریداری بفرمایید. شما می‌توانید از حساب کاربری خود در ایکس پی به عنوان کیف پول و برای هولد ترون استفاده بفرمایید.

کیف پول‌های ترون

اگر از کاربران حرفه‌ای شبکه ترون هستید و یا حتی قصد استیک کردن ترون را دارید نیاز به یک کیف پول ترون پیدا خواهید کرد. برای انتخاب بهترین کیف پول ترون موارد زیادی را نیاز است در نظر بگیرید؛ اما ما چند مورد از محبوب‌ترین‌ها را معرفی می‌کنیم:

کیف پول ترون لینک

کیف پول ترون لینک کیف پول رسمی شبکه ترون است و در دو نسخه اپلیکیشن موبایل و افزونه مرورگر ارائه شده است. رابط کاربری آسانی داشته و از تمامی امکاناتی که شبکه ترون ارائه می‌دهد پشتیبانی می‌کند. به طور مثال می‌توانید استیکینگ انجام دهید و از تمامی اپلیکیشن‌های دیفای در آن استفاده بفرمایید.

کیف پول تراست ولت

تراست ولت یکی از کیف پول‌های همه فن حریف بازار است که از ارزها و شبکه‌های زیادی از جمله ترون پشتیبانی می‌کند. رابط کاربری آسان و زیبا و پشتیبانی از استیک ارزهای مختلف باعث محبوبیت آن شده است.

کیف پول کلور ولت

Klever Wallet با تمرکز بر شبکه ترون و قابلیت‌های بالایی که فراهم کرده، می‌تواند کیف پول مناسبی باشد. امکان سوآپ کردن در آن فراهم است و استیک کردن ارز ترون نیز می‌تواند در آن انجام شود.

کسب درآمد از طریق ترون

عرضه ترون به صورت تدریجی و از طریق پاداش برای ثبت و تایید تراکنش‌ها انجام می‌شود. ثبت و تایید تراکنش‌ها توسط نمایندگان منتخب (SRها) انجام شده و این نمایندگان طی یک رای‌گیری از کاربران انتخاب می‌گردند. کاربران برای اینکه بتوانند در رای‌گیری شرکت کنند باید حق رای داشته باشند. به این ترتیب مقداری ترون در شبکه فریز (استیک) می‌کنند تا بتوانند رای دهند. 

شبکه ترون از این دارایی فریز شده کاربران برای پوشش هزینه‌های تراکنش استفاده کرده و پس از ثبت تراکنش و دریافت کارمزد، پاداش SRها و رای‌دهندگان را پرداخت می‌کند. شاید با خواندن این جمله تصور کنید که ترون شما خرج می‌شود؛ اما خیر، شبکه داراییتان را پس از سه روز به همراه سود به شما برمی‌گرداند.
در واقع نوعی سرمایه‌گذاری است و به توسعه شبکه ترون نیز کمک می‌کند. شما می‌توانید در پلتفرم‌های مختلف استیکینگ ترون را انجام دهید. یکی از آن‌ها سایت رسمی ترون است؛ کیف پول ترون لینک نیز این قابلیت را برای شما فراهم کرده. شما با استیک کردن دارایی خود، حق رای دریافت می‌کنید و باید به نماینده منتخب‌تان رای دهید. این کار نیاز به دانش بالا و شناخت نودها دارد. با این حال پلتفرم‌هایی هستند که به نمایندگی از شما این کار را انجام می‌دهند.

مزایا و معایب ترون

✅ مزایا	❌ معایب
سرعت بسیار بالا در پردازش تراکنش‌ها (تا حدود 2000 تراکنش در ثانیه)	تمرکز نسبی در بین نمایندگان (Super Representatives)
کارمزد بسیار پایین یا نزدیک به صفر	شفافیت مدیریتی پایین در تصمیمات بنیاد ترون
پشتیبانی از قراردادهای هوشمند TRC-20 و TRC-721	وابستگی امنیت شبکه به رأی و صداقت نمایندگان
الگوریتم DPoS با مصرف انرژی پایین و مقیاس‌پذیری بالا	نیاز به فریز کردن TRX برای استفاده از منابع شبکه (Energy / Bandwidth)
اکوسیستم گسترده شامل DApp، DeFi، NFT و BitTorrent Chain	وجود DAppهای کم‌کاربر یا غیرواقعی در شبکه
مکانیزم توکن‌سوزی فعال (اثر ضد تورمی)	سازگاری ناقص با برخی استانداردهای بین‌زنجیره‌ای
جامعه کاربری فعال و پشتیبانی گسترده در آسیا	کاربرد محدود در اقتصاد واقعی و پرداخت‌های روزمره
مصرف انرژی بسیار پایین (سازگار با محیط زیست)	رقابت شدید با زنجیره‌های پرسرعت‌تر مانند Solana و BSC
کارایی بالا برای پرداخت‌ها و تراکنش‌های سریع	وابستگی زیاد به تصمیمات جاستین سان و بنیاد ترون

آینده و نقشه راه ترون

آینده ارز ترون بسیار مثبت پیش‌بینی می‌شود. این شبکه و ارز یکی از پرکاربردترین‌ها در دنیای کریپتو است و با توجه به امکانات زیادی که در زمینه دیفای ارائه می‌دهد؛ به یکی از مهم‌ترین سرویس‌های بانکداری دیجیتال تبدیل خواهد شد.

آیا جاستین سان هنوز مدیریت ترون را برعهده دارد؟

از سال 2022، بنیاد ترون اعلام کرد که شبکه به‌صورت کامل غیرمتمرکز و تحت مدیریت جامعه کاربران قرار دارد. با این حال، جاستین سان هنوز نقش مشاور را ایفا می‌کند. 

آیا ترون برای سرمایه‌گذاری بلندمدت مناسب است؟

آینده ارز ترون یکی از بحث‌های گسترده بازار کریپتو است که در مقاله‌ای با همین عنوان به آن پرداخته‎ایم. طبق بسیاری از پیش‌بینی‌ها این ارز آینده درخشانی دارد.  

آیا امکان استخراج ترون با موبایل وجود دارد؟

خیر، ترون از مکانیزم اجماع (DPoS) استفاده می‌کند و درواقع اصلا استخراج نمی‌شود. هر اپلیکیشنی که ادعای ماینینگ ترون با موبایل یا بازی استخراج ترون را دارد، احتمالاً کلاهبرداری است. راه اصلی کسب ترون، استیکینگ یا رأی‌دهی به نودهای منتخب (SRها) است.